Wojna w Iranie a emisje CO2: 14 dni jak cały rok w Islandii

W ciągu pierwszych dwóch tygodni konflikt na Bliskim Wschodzie wygenerował ponad 5 mln ton CO₂ – to więcej niż wynosi roczny ślad węglowy Islandii. Zdaniem ekspertów z Climate & Community Institute klimatyczna cena tej wojny obciąży świat na całe dekady.

Wojenne emisje CO₂ – szokujący bilans

Przez stulecia konflikty zbrojne oceniane były przede wszystkim przez pryzmat utraty ludzkich żyć oraz szkód materialnych. Coraz częściej mówi się jednak również o klimatycznych i środowiskowych kosztach wojny. Najnowszy raport Climate & Community Institute dowodzi, iż nowe technologie militarne generują ogromne emisje CO₂, a konflikt na Bliskim Wschodzie wyczerpuje globalny budżet węglowy szybciej niż 84 państwa razem wzięte.

Eksperci posłużyli się metodologią szacowania emisji gazów cieplarnianych opracowaną przez zespół Neimark, Belcher, Ashworth i Larbi na potrzeby raportu oceniającego koszty amerykańskiej okupacji Iraku oraz wytycznymi Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) z 2024 r.

Pod uwagę wzięto pięć głównych kategorii działań wojennych: zniszczenia budynków, zniszczone paliwa, paliwo zużyte, zniszczony sprzęt wojskowy oraz emisje pochodzące z torped i dronów. Z wyliczeń wynika, iż od 28 lutego do 14 marca konflikt na Bliskim Wschodzie wygenerował 5,045 mln ton ekwiwalentu dwutlenku węgla (tCO₂e).

Infrastruktura i paliwa generują największe koszty klimatyczne

Amerykańsko-izraelskie bombardowania Iranu dotknęły już ponad 20 tys. obiektów budowlanych, w tym ponad 16 tys. lokali mieszkalnych, ponad 3 tys. obiektów komercyjnych, 77 placówek medycznych oraz 69 szkół. Przyjmując koszty węglowe na konserwatywnym poziomie 408 kg CO₂e na 1m², eksperci z Climate & Community Institute policzyli, iż emisje związane ze zniszczeniem tych budynków wyniosły 2,415 mln ton CO₂e.

Drugą najistotniejszą pozycją w bilansie węglowym wojny w Iranie są spalone paliwa kopalne. Izrael zbombardował kilka magazynów ropy naftowej w Iranie, a ataki dronowe spowodowały pożary i zniszczenia w rafineriach oraz magazynach ropy w Omanie, Arabii Saudyjskiej, Bahrajnie i Kuwejcie. Z kolei irańskie siły od początku konfliktu uszkodziły co najmniej pięć tankowców w Cieśninie Ormuz. Emisje dwutlenku węgla wynikające ze zniszczenia ropy szacowane są na 1,883 mln ton CO₂e.

W ciągu pierwszych dwóch tygodni konfliktu samoloty, jednostki wsparcia i pojazdy zużyły ok. 150-270 mln litrów paliwa, co przełożyło się na emisję 529 tys. ton CO₂e. Zniszczone samoloty i jednostki marynarki wojennej to kolejnych 172 tys. ton CO₂e. Dodatkowo pociski i drony wykorzystane w działaniach zbrojnych przyczyniły się łącznie do emisji 55 tys. ton CO₂e.

Węglowy balast na długie lata

Zdaniem autorów analizy koszty węglowe konfliktu na Bliskim Wschodzie będą stale rosnąć. Wynika to zarówno z wyczerpywania się arsenału i potrzeby produkcji nowej broni, jak i niekontrolowanego spalania paliw kopalnych po atakach na infrastrukturę naftową, tak jak miało to miejsce podczas wojny w Zatoce Perskiej.

Największe emisje towarzyszyć będą jednak odbudowie zniszczeń wojennych, na co wskazują również analizy z innych części świata. Z wcześniejszych wyliczeń Climate & Community Institute wynika na przykład, iż odbudowa Gazy i Libanu wygeneruje co najmniej 24 razy więcej emisji niż same działania wojenne.

Patrick Bigger, jeden z autorów analizy, dodaje: Historycznie każde wywołane przez Stany Zjednoczone wstrząsy energetyczne miały w następstwie falę nowych wierceń, nowych terminali LNG i nowej infrastruktury. Ta wojna grozi utrwaleniem zależności od węgla i paliw kopalnych na kolejne pokolenia.

zdj. główne: محمدعلی برنو/Wikipedia